ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಸಂವಿಧಾನದ ಮಿತಿ, ಭಾರತ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಹಾಗೂ ಭಾರತದ ಮೇಲಾಗುವ ಪರಿಣಾಮಗಳು.
೨೦೨೬ರ ನವೆಂಬರ್ ೩ರಂದು ನಡೆದ ಅಮೆರಿಕದ ಮಧ್ಯಂತರ ಚುನಾವಣೆ ಜಾಗತಿಕ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ನೇತೃತ್ವದ ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಪಕ್ಷವು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ಎರಡೂ ಸದನಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್ ಪಕ್ಷವು ಸೆನೆಟ್ ಮತ್ತು ಹೌಸ್ ಆಫ್ ರೆಪ್ರೆಸೆಂಟೇಟಿವ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಬಹುಮತ ಗಳಿಸಿದೆ. ಇದು ಟ್ರಂಪ್ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ರಾಜಕೀಯ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಇದರಿಂದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಅಧಿಕಾರ ಅಂತ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಮೆರಿಕದ ಸಂವಿಧಾನದ ಪ್ರಕಾರ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಅವಧಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷ. ಹೀಗಾಗಿ ಟ್ರಂಪ್ ತಮ್ಮ ಅವಧಿ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಾರೆ. ಬದಲಾಗಿರುವುದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ರಾಜಕೀಯ ನಿಯಂತ್ರಣ.
ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಮೆರಿಕದ ಮಧ್ಯಂತರ ಚುನಾವಣೆಯ ಸ್ವರೂಪ ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಅವಧಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ಚುನಾವಣೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನೇ ಮಧ್ಯಂತರ ಚುನಾವಣೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಈ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಜನರು ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ ಅವರ ಆಡಳಿತದ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಯ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಮತದಾನದ ಮೂಲಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಈ ಬಾರಿಯ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಜೀವನ ವೆಚ್ಚ, ಹಣದುಬ್ಬರ, ಇಂಧನ ಬೆಲೆ, ಸರ್ಕಾರದ ನೀತಿಗಳು ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ಸಂಘರ್ಷದAತಹ ವಿಚಾರಗಳು ಮತದಾರರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿವೆ ಎಂದು ವರದಿಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ. ಎರಡೂ ಸದನಗಳಲ್ಲಿ ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಬಹುಮತ ದೊರೆತಿರುವುದರಿಂದ ಟ್ರಂಪ್ ಆಡಳಿತದ ಹೊಸ ಕಾನೂನುಗಳು, ಬಜೆಟ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ನೇಮಕಾತಿಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಶೀಲನೆ ಎದುರಾಗಲಿದೆ. ಆಡಳಿತದ ವಿರುದ್ಧ ಸಂಸದೀಯ ತನಿಖೆಗಳೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಬಹುದು.
ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಮತ್ತು ಸಂಸದೀಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ : ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಭಾರತ ಎರಡೂ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ರಾಷ್ಟçಗಳು. ಎರಡೂ ದೇಶಗಳು ಲಿಖಿತ ಸಂವಿಧಾನ ಹೊಂದಿವೆ. ಚುನಾವಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ನ್ಯಾಯಾಂಗಕ್ಕೆ ಸ್ವತಂತ್ರ ಸ್ಥಾನಮಾನ ನೀಡಿವೆ. ಆದರೆ ಸರ್ಕಾರ ರಚಿಸುವ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಮೂಲಭೂತ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ.
ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಅಧ್ಯಕ್ಷರೇ ರಾಷ್ಟçದÀ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು. ಜನರು ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಆಯ್ಕೆ ನೇರ ಜನಪ್ರಿಯ ಮತಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಇಟeಛಿಣoಡಿಚಿಟ ಅoಟಟege ಎಂಬ ಚುನಾವಣಾ ಮಂಡಳಿಯ ಮತಗಳ ಮೂಲಕ ಅಂತಿಮ ಆಯ್ಕೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಜನಪ್ರಿಯ ಮತಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಮತ ಪಡೆದ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯೇ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಲ್ಲ.
ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಅವಧಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷ. ಗರಿಷ್ಠ ಎರಡು ಅವಧಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಬಹುದು. ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ತಮ್ಮ ಸಂಪುಟವನ್ನು ನೇಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಮುಖ ನೇಮಕಾತಿಗಳಿಗೆ ಸೆನೆಟ್ ಅನುಮೋದನೆ ಅಗತ್ಯ. ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ಸದಸ್ಯರಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಕಾರ್ಯಾಂಗ ಮತ್ತು ಶಾಸಕಾಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಅಧಿಕಾರವಿದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಂಸದೀಯ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು. ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಗಳು ಸರ್ಕಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು. ಜನರು ಲೋಕಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮತ ಹಾಕುತ್ತಾರೆ. ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಬಹುಮತ ಪಡೆದ ಪಕ್ಷ ಅಥವಾ ಮೈತ್ರಿಕೂಟ ಸರ್ಕಾರ ರಚಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಬಹುಮತದ ಬೆಂಬಲ ಹೊಂದಿರುವ ನಾಯಕನನ್ನು ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಅಧಿಕಾರದ ಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ : ಅಮೆರಿಕದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು, ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮತ್ತು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಅಧಿಕಾರ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿವೆ. ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಕಾನೂನಿಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಬಹುದು ಅಥವಾ ವೀಟೊ ಚಲಾಯಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ಎರಡೂ ಸದನಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು ಬಹುಮತ ದೊರೆತರೆ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ವೀಟೊವನ್ನು ಮೀರಿಸಬಹುದು. ಸೆನೆಟ್ ಪ್ರಮುಖ ನೇಮಕಾತಿಗಳಿಗೆ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಆಡಳಿತದ ಬಗ್ಗೆ ತನಿಖೆ ನಡೆಸಬಹುದು.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಾಂಗ ಮತ್ತು ಶಾಸಕಾಂಗದ ನಡುವೆ ನಿಕಟ ಸಂಬAಧವಿದೆ. ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ಸಚಿವರು ಸಂಸತ್ತಿನ ಸದಸ್ಯರಾಗಿರಬೇಕು ಅಥವಾ ಆರು ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಸದಸ್ಯರಾಗಬೇಕು. ಸಚಿವ ಸಂಪುಟವು ಲೋಕಸಭೆಗೆ ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಇನ್ನೊಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೆಂದರೆ ಅಮೆರಿಕದ ಸೆನೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೂ ಇಬ್ಬರು ಸದಸ್ಯರಿರುತ್ತಾರೆ. ರಾಜ್ಯದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಎಷ್ಟೇ ಇರಲಿ, ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಸಮಾನ. ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯಗಳ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಮಾನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸದಸ್ಯರಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ಎರಡೂ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಂಗಕ್ಕೆ ಸಂವಿಧಾನಾತ್ಮಕ ಮಹತ್ವವಿದೆ. ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಸೆನೆಟ್ ಅನುಮೋದನೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳ ನೇಮಕಾತಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಲಿಜಿಯಂ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಅಮೆರಿಕದ ಚುನಾವಣೆಯ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಮೇಲಾಗುವ ಪರಿಣಾಮಗಳೇನು ?
ಅಮೆರಿಕದ ಚುನಾವಣಾ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ಕೇವಲ ಆ ದೇಶದ ಆಂತರಿಕ ರಾಜಕೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿ ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಭಾರತ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕದ ನಡುವೆ ವ್ಯಾಪಾರ, ಹೂಡಿಕೆ, ರಕ್ಷಣಾ ಸಹಕಾರ, ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಿಕಟ ಸಂಬAಧವಿದೆ.
ಅಮೆರಿಕದ ವ್ಯಾಪಾರ ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಕಚೇರಿಯ ಅಂಕಿಅAಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ೨೦೨೫ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ನಡುವಿನ ಸರಕು ಹಾಗೂ ಸೇವೆಗಳ ಒಟ್ಟು ವ್ಯಾಪಾರ ಸುಮಾರು ೨೩೯.೬ ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಆಗಿತ್ತು. ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಬAಧವಿರುವಾಗ ಅಲ್ಲಿನ ನೀತಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಭಾರತದ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ.
ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಸುಂಕದ ವಿಚಾರ. ಟ್ರಂಪ್ ಆಡಳಿತದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಆಮದು ಸುಂಕಗಳು ಭಾರತ-ಅಮೆರಿಕ ಸಂಬAಧದ ಪ್ರಮುಖ ಚರ್ಚೆಯ ವಿಷಯವಾಗಿದ್ದವು. ೨೦೨೬ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ಉಭಯ ದೇಶಗಳು ಮಧ್ಯಂತರ ವ್ಯಾಪಾರ ಒಪ್ಪಂದದ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದವು. ಈಗ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನಲ್ಲಿ ಡೆಮಾಕ್ರಟಿಕ್ ಪಕ್ಷದ ಬಹುಮತ ಇರುವುದರಿಂದ ವ್ಯಾಪಾರ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಸುಂಕಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಯಬಹುದು. ಭಾರತದ ಔಷಧ, ಜವಳಿ, ರತ್ನಾಭರಣ, ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಇತರ ರಫ್ತು ಉದ್ಯಮಗಳು ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಬದಲಾದ ತಕ್ಷಣ ವ್ಯಾಪಾರ ನೀತಿಯೂ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ.
ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ಭಾರತೀಯ ಐಟಿ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಊ-೧ಃ ವೀಸಾ. ಅಮೆರಿಕದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ವೃತ್ತಿಪರರ ಪಾತ್ರ ದೊಡ್ಡದಿದೆ. ವೀಸಾ ಶುಲ್ಕ, ಉದ್ಯೋಗ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ವಲಸೆ ನೀತಿಗಳಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಿಗೂ ಐಟಿ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಈ ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ನ ಕಾನೂನು ರಚನಾ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಆಡಳಿತದ ನೀತಿಗಳು ಎರಡೂ ಮುಖ್ಯ.
ಮೂರನೆಯದಾಗಿ, ರಕ್ಷಣಾ ಸಹಕಾರ. ಚೀನಾ ಪ್ರಭಾವ, ಹಿಂದೂ ಮಹಾಸಾಗರದ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಇಂಡೋ-ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಪ್ರದೇಶದ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕದ ಸಹಕಾರ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ. ಸರ್ಕಾರ ಬದಲಾದರೂ ಉಭಯ ದೇಶಗಳ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಭದ್ರತಾ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಚುನಾವಣಾ ಫಲಿತಾಂಶದಿAದ ರಕ್ಷಣಾ ಸಂಬAಧಗಳು ತಕ್ಷಣ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗದು.
ನಾಲ್ಕನೆಯದಾಗಿ, ಇಂಧನ ಭದ್ರತೆ. ಭಾರತ ತನ್ನ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಅಗತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ವಿವಿಧ ದೇಶಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ರಷ್ಯಾದಿಂದ ತೈಲ ಖರೀದಿ, ಅಮೆರಿಕದ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಬೆಲೆಗಳು ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ತೈಲ ಬೆಲೆ ಹೆಚ್ಚಾದರೆ ಆಮದು ವೆಚ್ಚ, ಸಾರಿಗೆ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಹಣದುಬ್ಬರದ ಮೇಲೂ ಒತ್ತಡ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ಐದನೆಯದಾಗಿ, ಹೂಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ. ಅಮೆರಿಕದ ರಾಜಕೀಯ ಸ್ಥಿರತೆ, ಬಡ್ಡಿದರ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಡಾಲರ್ ಮೌಲ್ಯ ಜಾಗತಿಕ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ವಿದೇಶಿ ಹೂಡಿಕೆಯ ಹರಿವು, ರೂಪಾಯಿ ವಿನಿಮಯ ದರ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಚಲನೆಯ ಮೇಲೂ ಪರೋಕ್ಷ ಪರಿಣಾಮ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ ಚುನಾವಣಾ ಫಲಿತಾಂಶವೊAದೇ ಇವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಪಾತ್ರ : ಈ ಚುನಾವಣೆಯಿಂದ ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಮತ್ತೊಂದು ಅಂಶವೆAದರೆ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಪಾತ್ರ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣೆ ಗೆಲ್ಲುವುದು ಮಾತ್ರ ಮುಖ್ಯವಲ್ಲ. ಅಧಿಕಾರ ದಲ್ಲಿರುವ ಸರ್ಕಾರದ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವುದು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಣದ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಪರ್ಯಾಯ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸುವುದೂ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ.
ಅಮೆರಿಕದ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಪಕ್ಷವು ಎರಡೂ ಸದನಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುಮತ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಆದರೂ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಅಧಿಕಾರದ ಸಮತೋಲನಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಲೋಕಸಭೆಯ ಬಹುಮತದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರ ರಚನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಂಸತ್ತಿನ ಚರ್ಚೆ, ಸಮಿತಿಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮತ್ತು ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳಾಗಿವೆ.
ಭಾರತ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿದ್ದರೂ ಅವುಗಳ ಮೂಲ ಆಶಯ ಒಂದೇ. ಜನರ ಮತಕ್ಕೆ ಗೌರವ, ಸಂವಿಧಾನದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ, ಕಾನೂನಿನ ಆಳ್ವಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಬಳಕೆ. ಚುನಾವಣೆ ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಂವಿಧಾನ ಅವರು ಹೇಗೆ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ.
ಅಮೆರಿಕದ ಈ ಚುನಾವಣಾ ಬೆಳವಣಿಗೆ ನಮಗೆ ನೆನಪಿಸುವುದು ಒಂದೇ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರ ಶಾಶ್ವತವಲ್ಲ. ಜನಾದೇಶಕ್ಕೆ ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸಬೇಕು. ಆಡಳಿತ ಪಕ್ಷವಾಗಲಿ, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷವಾಗಲಿ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರುವುದು ಜನರಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕೆ.
- ಆರ್. ಕೆ. ಬಾಲಚಂದ್ರ
ನಿವೃತ್ತ ಜಿಲ್ಲಾ ಅಗ್ರಣಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕರು.